C4I is geen gedachtepolitie, maar wel dubieus

Foto: Flickr/Sirius Rust 2Zowel het Katholiek Nieuwsblad als enkele eurokritische blogs schreven deze week over een experiment van de Europese Unie met een ‘gedachtepolitie’. In navolging van een project in Barcelona gaan agenten van Communication 4 Integration (C4I) infiltreren in de publieke sfeer van meerdere Europese steden – scholen, bedrijven of ziekenhuizen – om geruchten onder de bevolking te ontkrachten met ‘juiste informatie’. Denk aan vooroordelen over migranten zoals ‘ze betalen geen belasting, maar profiteren wél van onze gezondheidszorg’. Zo wil C4I de sociale cohesie in een stad bevorderen.

1984
Critici herkennen in het project, gefinancierd door de Raad van Europa, een ‘Orwelliaanse gedachtepolitie. Dit gaat wat ver: C4I kan geen burgers ‘straffen’ voor het verspreiden van geruchten. En doet het aan surveillance zoals in de roman 1984 van George Orwell? Bedrijven monitoren op sociale media ook alle kritiek die consumenten geven en proberen gebruikers te paaien met kortingen. Klaag op Facebook over de kwaliteit van je nieuwe Nike-schoenen en je krijgt binnen een dag een bericht van van de Twitterklantendienst en aan ‘damage controle’ probeert te doen.

C4I werkt op een vergelijkbare wijze, maar dan in de reële wereld. Het volgt discussies in de samenleving en probeert informatie toe te voegen. Je kunt het project dan ook het beste beschouwen als een actor die zich directer mengt in het publieke debat. Inderdaad, C4I is niet neutraal – ook al beweert de organisatie ‘juiste informatie’ te verspreiden – maar het verschilt niet wezenlijk van een NGO, blog of mediabedrijf dat subsidie ontvangt vanuit Brussel.

Herkenbaarheid
Toch is er wel een andere reden om het project met argusogen te (proberen) volgen. Wakker Dier of Amnesty International maken kenbaar als ze misstanden aan de kaak stellen. Dit geeft de organisaties een stukje betrouwbaarheid: je kan Wakker Dier aanspreken, meer informatie vragen en eventueel corrigeren als bepaalde gegevens niet kloppen. We weten welk beeld we kunnen verwachten en we kunnen daarvoor Wakker Dier verantwoordelijk houden.

Medewerkers van C4I hoeven zich niet kenbaar te maken aan burgers. Dat is dubieus. Niemand kan het project makkelijk controleren of ter verantwoording roepen. Wat geeft de organisatie het recht om voor anoniem werk Europese subsidies te ontvangen?

Goede, evenwichtige informatie is van wezenlijk belang voor een democratie en een goed publiek debat. Daar mag iedere publieke actor aan meedoen, graag zelfs. Wanneer een organisatie zich actief richt op het anoniem verspreiden van informatie verspreidt, kunnen wij dit niet controleren. Dat maakt het werk van C4I onbetrouwbaar en de rol van de Raad van Europa als subsidieverstrekker dubieus.

Foto: Flickr Jonathan McIntosh

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *